بانک ژنتیک پزشکی قانونی بازوی قدرتمند کشف جرم و تضمین عدالت
سیاسی: بانک ژنتیک پزشکی قانونی امروز به ابزاری ملی برای کشف علمی جرم و پیشرفت امنیت اجتماعی تبدیل گشته است.
به گزارش سیاسی به نقل از مهر،
یک مجرم می تواند آثار جرم خویش را از بین ببرد اما تنها چیزی که هیچ کس قادر به حذف یا تغییر آن نیست، هویت ژنتیکی است. ژن ها در هر فرد منحصر به فردند و تشابه آنها با دیگران در حد صفر است. همین خصوصیت باعث شده است که کوچک ترین آثار زیستی مانند لکه خون، تار مو یا حتی خراش روی پوست دست، کلید شناسایی هویت افراد باشد.
کاربردهای گسترده در کشف جرم و حوادث
بانک اطلاعات ژنتیک فقط برای شناسایی مجرمان به کار نمی رود. این فناوری در حوادث طبیعی و انسان ساخت مانند زلزله، سیل، سقوط هواپیما یا انفجار هم نقشی حیاتی در تعیین هویت قربانیان دارد. به قول کارشناسان، هدف اصلی از تشکیل این بانک ذخیره پروفایل های ژنتیکی مجرمان خطرناک بوده است تا در صورت تکرار جرم، شناسایی آنان به سرعت انجام گیرد. از طرف دیگر، این سامانه ابزاری مهم در اثبات بی گناهی افراد هم بحساب می آید.
جهش بزرگ با تولید داخلی کیت های ژنتیک
بابک سلحشور، معاون پزشکی و آزمایشگاهی سازمان پزشکی قانونی کشور، در این خصوص بیان کرده: با اتکا به توان نخبگان داخلی و ساخت کیت های ژنتیک بومی، شاهد جهشی بزرگ در فعالیتهای بانک ژنتیک بوده ایم. به نقل از ایشان، امروز بخش قابل توجهی از نیاز لابراتوار های ژنتیک در داخل کشور تولید می شود و همین مورد وابستگی ایران را به منابع خارجی کاهش داده است.
۲۴۰ هزار پروفایل و صدها پرونده حل شده
آمارها نشان میدهد تابحال بیشتر از ۲۴۰ هزار پروفایل ژنتیکی در سامانه بانک ثبت شده است. سلحشور می گوید: در ۱۳۰ صحنه جرم فاقد متهم، تنها با اتکا به نمونه های به جا مانده و مقایسه آنها با بانک ژنتیک، متهمان شناسایی شده اند. افزون بر این، از سال ۱۴۰۰ تابحال نزدیک به ۳۰۰ مورد مطابقت ژنتیکی میان متهمان و داده های موجود در بانک انجام شده که نقشی اساسی در حل پرونده های پیچیده داشته است.
مسیر ایجاد بانک ژنتیک در ایران
ایده ایجاد بانک اطلاعات ژنتیک برای اولین بار در سال ۱۳۸۹ عنوان شد و از سال ۱۳۹۴ به صورت رسمی وارد فاز عملیاتی شد. ایران با این اقدام در کنار ۸۰ کشور جهان قرار گرفت که دارای بانک ژنتیک هستند. در ابتدا تمرکز بر جرایم خشن و تکرارشونده بود و نمونه گیری از مجرمان در زندان ها شروع شد. به مرور دامنه فعالیت بانک گسترش یافت و الان حتی اطلاعات ژنتیکی مشاغل حساس مانند کادر پروازی هم وارد این سامانه می شود.
نرم افزار بومی؛ گامی در امنیت داده ها
یکی از خصوصیت های مهم بانک ژنتیک ایران استفاده از سامانه نرم افزاری بومی است. در صورتیکه خیلی از کشورها از نرم افزار خارجی CODIS وابسته به اف بی آی استفاده می نمایند، ایران به علت ملاحظات امنیتی، با کمک محققان داخلی یک سامانه مستقل طراحی نموده است. این نرم افزار به شکل شبکه ای در اختیار لابراتوار های پزشکی قانونی و مرکز تشخیص هویت فراجا قرار دارد.
کشف جرایم زنجیره ای و افزایش امنیت اجتماعی
کارشناسان می گویند یکی از مزیت های مهم بانک ژنتیک، برقراری ارتباط میان صحنه های جرم مختلف و کشف جرایم زنجیره ای است. علاوه بر آن، این بانک به جلوگیری از جرم هم کمک می کند؛ چون که حذف سریع مظنونین بی گناه و دستگیری مجرمان حرفه ای، امکان ارتکاب مجدد جرم را کم می کند. بانک ژنتیک پزشکی قانونی امروز به ابزاری ملی برای کشف علمی جرم، افزایش سرعت دادرسی و ارتقاء امنیت اجتماعی تبدیل گشته است. به قول متخصصان، این پروژه تنها با مشارکت نزدیک دستگاه های قضایی، انتظامی و پژوهشی می تواند به حداکثر کارآمدی خود برسد. تجربه موفق شناسایی صدها مجرم با کمک این بانک نشان میدهد هویت ژنتیکی حالا به سندی غیرقابل انکار در راه تحقق عدالت تبدیل گشته است.
حرف آخر اینکه ژن ها در هر فرد منحصر به فردند و تشابه آنها با دیگران در حد صفر است. ایده ایجاد بانک اطلاعات ژنتیک برای نخستین بار در سال ۱۳۸۹ عنوان شد و از سال ۱۳۹۴ به شکل رسمی وارد فاز عملیاتی شد. علاوه بر آن، این بانک به ممانعت از جرم هم کمک می کند؛ چون که حذف سریع مظنونین بی گناه و دستگیری مجرمان حرفه ای، امکان ارتکاب مجدد جرم را کم می کند.
منبع: سیاسی
این مطلب را می پسندید؟
(1)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب