طرح حمله برق آسای اسرائیل به ایران چه طور شکست خورد؟
سیاسی: در سحرگاه ۲۳ خرداد، اسرائیل با اجرای حمله ای هماهنگ و غافلگیرکننده، کوشش کرد ساختار دفاعی جمهوری اسلامی را در هم بشکند. اما در کمتر از ۴۸ ساعت، تحولات میدانی حقیقت دیگری را به مهاجم نشان داد.
آن چه قرار بود تکرارِ موفقِ تاکتیکِ معروفِ «جنگ برق آسا» (Blitzkrieg) هیتلر باشد یعنی ضربه ای سریع، متمرکز و فلج کننده به سرِ فرماندهی و شبکه های ارتباطی دشمن در سحرگاه ۲۳ خرداد مقابل ایران آغاز شد، اما پایانِ این سناریو دقیقاً بر خلاف انتظار طراحان آن رقم خورد؛ نه تسلیم فوری، بلکه شکست راهبردی مهاجم و پیروزی راهبردی ایران.
تاکتیکِ معروفِ «جنگ برق آسا» (Blitzkrieg) چه طور عمل می کند
تاکتیکِ برق آسا که در سالیان آغاز جنگ جهانی دوم توسط آلمان نازی در لهستان و سپس فرانسه اجرا شد بر سه عنصر استوار بود؛ اطلاعات دقیق از محل استقرار فرماندهی و پایگاه ها، بمباران و حمله متمرکز به خطوط ارتباطی و مراکز تصمیم گیری، و نفوذ سریع یگان های زرهی برای بهره برداری از شوک ایجادشده.
نظریه پردازان نظامی مانند بی. اچ. لیدل هارت و جان کیگان این تکنیک را مبتنی بر سرعتِ عمل، هماهنگی بین شاخه ها و فلجِ سیستم تصمیم گیری دشمن توصیف کرده اند و همین الگو بود که طراحان حمله به ایران بر آن اصرار داشتند.
اجرای طرح مقابل ایران شوک اولیه و تصورِ فروپاشی
اسرائیل با هدف گیری سرفرماندهی، بمباران ایستگاه های ارتباطی و عملیات تروریستی مقابل فرماندهان ارشد، قصد داشت زنجیره ی فرماندهی ایران را از کار بیندازد و شوک راهبردی وارد کند.
در ساعات نخست، پدافند ایران در مقابل هجوم وسیع جنگ الکترونیک و موجی از حملات هماهنگ قرار گرفت و حملات ستون پنجم و موج گسترده ریزپرنده ها و خرابکاری های داخلی، فضای محاسبات را برای دفاع دشوار کرد. به نظر می رسید معادله همان سناریوی تاریخی است؛ با قطعِ ارتباط و حذفِ رهبران، امکان دفاع متمرکز سلب می شود.
نقطهٔ عطف؛ انعطاف ساختاری و جایگزینی فوری فرماندهان
اما محاسبهٔ مهاجم نادیده گرفت یکی از درسهای بُنیادیِ تاریخ: ضربه زدن به سردمداران در صورتی شکست می خورد که طرف مقابل توانِ جایگزینیِ سریع و حفظ سازوکار تصمیم گیری را داشته باشد.
ایران بلا فاصله با اجرای طرح های از پیش طراحی شده، نصبِ فرماندهان جدید و فعال سازی کانال های از پیش تفکیک شده جهت تبادل فرمان و کنترل، شوک اولیه را خنثی کرد.
اقدام حضرت آیت الله خامنه ای فرمانده معظم کل قوا در انتصاب سریع فرماندهان جدید نشان داد ساختار نظامی کشور از عمق راهبردی و انعطافی برخوردارست که آنرا از فروپاشیِ سریع مصون نگه می دارد.
از تاکتیک به تاکتیکِ نامتقارن؛ تبدیل نبرد به فرسایشِ هزینه بر برای مهاجم
ایران با ترکِ میدانِ نبردِ مبتنی بر رویارویی مستقیم و اتخاذ استراتژی نامتقارن استفاده از پهپادهای ارزان قیمت، حملات پراکنده و شلیک های هدفمند موشکی نبرد را به سوی فرسایشی کشاند که هزینه های پدافندی و لجستیکی عظیمی بر حامیان مهاجم تحمیل کرد.
هر رهگیری برای شبکهٔ پشتیبانی مهاجم، میلیاردها تومان هزینه داشت و این فشار اقتصادی-نظامی به سرعت ظرفیت حمایت خارجی را تضعیف کرد. درنتیجه، آن چه باید ظرف چند روز رقم می خورد، به نبردی بلندمدتِ سودآور برای مدافع تبدیل شد.
افولِ «افسانه» گنبد آهنین و بازپس گیری ابتکار عمل
گزارش ها حاکی از آنست که موشک ها و پهپادهای ایران توانستند به اهداف کلیدی نفوذ کنند و تاثیرگذاری پدافند چندلایه مهاجم و پشتیبانانش را کاهش دهند؛ رخدادی که به مفسرین نشان داد ادعاهای قطعی دربارهٔ کارآمدی مطلق سیستم های دفاعی مهاجم نیاز به بازبینی دارند.
در میدانِ عمل، ایران ابتکار عمل را بازپس گرفت و حملات تلافی جویانه اش نشان داد توانِ عملیاتی اش در وضعیت پیچیده حفظ شده است.
اتحاد ملی ملت ایران راز شکست دشمن در میدان
اتحاد ملی ایرانیان، خنثی سازی تلاش ها برای تحریک بحران داخلی و مقاومت مردمی موجب شد ستون پنجم و عملیات های خرابکارانه داخلی نتوانند به نقشهٔ بزرگ مهاجم تحقق بخشند.
هم زمان، هزینه های سنگین حمایت خارجی و فشارهای لجستیکی-مالی، به بازبینی شرکای خارجی مهاجم انجامید و مانع از استمرار موثرِ حمایت جامع از اسرائیل شد.
به این ترتیب، نه تنها اهداف نظامی اولیه محقق نشد، بلکه موقعیت سیاسی و عملیاتی مهاجم تضعیف شد.
شکست طرح حمله برق آسا اسرائیل در میدان نبرد با ایران
آنچه قرار بود با الگوبرداری از تجربهٔ تاریخیِ آلمان نازی، سریع و قاطع به نتیجه برسد، به سبب دو عامل بنیادی ناکام ماند: اول، عمق ساختاری و انعطاف نظامی دفاع که امکان جایگزینی و حفظ فرماندهی را فراهم آورد؛ دوم، انتخابِ مدافع برای انتقال نبرد به عرصهٔ نامتقارن و فرسایشی که هزینه های پشتیبانی را برای مهاجمان و حامیان خارجی به سرعت بالا برد.
در پایان، نه ایران شکست خورد و نه طرح «حمله برق آسا» به نتیجه رسید؛ بلکه این تاکتیک دست کم در این نبرد به شکست راهبردی انجامید و جمهوری اسلامی پیروز میدان شد.
این تقابل سیاسی-نظامی پیامی روشن برای بازیگران منطقه و فرامنطقه ای دارد و آن، بازتولید تاکتیک های تاریخی بدون توجه به عمق ساختاری، تاب آوری و قابلیت های نامتقارنِ مدافع، می تواند نه تنها به شکستِ نظامی منجر شود، بلکه مهاجم و حامیانش را در معرض هزینه ها و تلفات راهبردی قرار دهد.
منبع: sease.ir
این مطلب را می پسندید؟
(1)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب